Recall is het nieuwe strategische bordspel uitgegeven door 999 Games. Het spel is geschikt voor een tot en met vier spelers. Het is de spirituele opvolger van het bordspel Revive, ontworpen door hetzelfde team. Het verschil met Revive is dat je meer bezig bent op het gedeelde speelbord in plaats van op je persoonlijke spelersbord. Lees hieronder wat wij van dit spel vinden.
Wanneer je Recall voor het eerst op tafel wilt leggen, heb je even de tijd nodig om het spel voor te bereiden. Verwacht niet dat je dit binnen een halfuur klaar hebt liggen. Er zijn veel standvellen om uit te drukken en ook de dubbellaagse spelersbordjes moeten eerst nog in elkaar worden geknutseld. Daarna is het ook nog wat werk om alles op te zetten. Maar als je eenmaal klaar bent, mag het resultaat er ook zijn: een groot, gedeeld speelbord waarop de tegels eerst nog gesloten liggen, maar gedurende het spel ontdekt worden. Mooie dubbellaagse borden die het materiaal uitstekend op zijn plek houden. En tot slot veel materiaal, zoals kristallen, artefacten (in de vorm van blokjes), sleutels (kartonnen fiches) en vaardigheidsstenen.

In Recall speel je als een van de veertien unieke stammen. Gedurende dertien rondes kies je er elke ronde voor om een sleutel op je spelersbord te spelen of om al je gespeelde sleutels terug te halen tijdens een recallbeurt. Wat meteen opvalt, is dat je maar dertien rondes speelt en dus ‘maar’ dertien beurten in het hele spel hebt. Een gigantisch groot speelbord, heel veel materiaal en je speelt maar dertien beurten? Dit zorgde bij ons in eerste instantie voor verbazing, maar tijdens het spelen werd al snel duidelijk dat je in het spel combinaties kunt maken. Dit vergt wel wat inspanning. Je moet je beurten vooruitplannen en al vroeg in het spel een strategie bepalen. Gelukkig zijn er zes doelen die vanaf het begin al openliggen. Dit zorgt voor houvast waar je naartoe kunt werken. De combo’s zorgen er wel voor dat de beurten wat langer kunnen duren. Het kan vervelend zijn wanneer jij langere tijd zit te wachten op je beurt en je vervolgens je beurt snel kunt uitvoeren, omdat je geen mooie combinatie kunt maken.
De beurten zijn overzichtelijk. Of je speelt een sleutelfiche op je speelbord, of je doet een recallbeurt en haalt al je sleutels terug. Hierdoor komen de gespeelde acties vrij, zodat je ze in een volgende beurt weer kunt spelen. Dit zorgt voor een leuke afweging: op welk moment kun je het beste je sleutels terughalen en je gespeelde acties weer vrijmaken? Het feit dat je maar twee keuzes kunt maken, zorgt ervoor dat dit spel heel soepel speelt. Wanneer je ervoor kiest om een sleutel te spelen, mag je de actie op de sleutel activeren én de actie van de plek waar je de sleutel plaatst. In het begin hebben de sleutels geen acties, maar je kunt ze upgraden naar steeds krachtigere sleutels met betere acties. Wij vinden dit motortje opbouwen erg sterk aan het spel. Het geeft een voldaan gevoel wanneer je een reeks acties kunt uitvoeren en alles op z’n plek valt.
In het spel probeer je vooruitgang te boeken op drie verschillende tracks door vaardigheidsstenen te verzamelen en artefacten op te graven. Deze tracks vertegenwoordigen verschillende beschavingen. Wanneer je voldoende vooruitgang boekt, ontdek je uiteindelijk drie verschillende stammen, elk met hun eigen bonussen. Dit is erg leuk uitgewerkt en zorgt bovendien voor veel variatie in het spel. Ook thematisch zit dit onderdeel sterk in elkaar. Je graaft artefacten op, leert steeds meer over een bepaalde beschaving en ontdekt uiteindelijk de bijbehorende stam. Het voelt daardoor alsof je daadwerkelijk stukje bij beetje een oude beschaving blootlegt. Toch speelt geluk bij dit onderdeel ook een rol. De plaatsing van artefacten en vaardigheidsstenen gebeurt namelijk willekeurig. Wanneer een tegel wordt ontdekt en omgedraaid, worden er stenen uit een zak op het bord geplaatst. Het kan daardoor voorkomen dat juist de kleur die je nodig hebt om bepaalde doelen te behalen niet op het bord verschijnt. Hierdoor ben je afhankelijk van een beetje geluk om vooruitgang te kunnen boeken.

Het opgraven van vaardigheidsstenen zorgt voor een leuke interactie in het spel. Wanneer er drie stenen op een plek liggen, is het het goedkoopst om er eentje op te graven. Hoe meer stenen er zijn opgegraven, hoe duurder het wordt. Ook plaats je in het spel volgelingen en verplaats je die om heiligdommen en monumenten te kunnen bouwen. Wat wij erg prettig vinden, is dat je elkaar niet in de weg zit bij het bouwen van gebouwen. Je kunt elkaar niet blokkeren of elkaars plannen in de war schoppen. Je tegenstander ontvangt wel punten wanneer je op dezelfde plek bouwt.
In het begin is het spel overweldigend door de vele iconen, maar wanneer je de iconen kunt lezen, is het spel heel duidelijk. Recall bevat zeker een leercurve. Verwacht na de eerste keer spelen niet dat je een verpletterende score behaalt, maar na een aantal keer spelen valt alles op z’n plek en zul je merken dat de scores hoger komen te liggen.
Wij vinden Recall een fantastische experttitel. Het spel speelt soepel en is overzichtelijk wanneer je de icoontjes eenmaal weet te interpreteren. Thematisch zit het spel goed in elkaar. Het spel heeft ook een hoge herspeelbaarheid door de verschillende stammen die erin zitten. Dit zorgt voor voldoende variatie, waardoor ieder potje weer anders is. Wij vinden dit spel het leukst met drie spelers; dan heb je voldoende interactie op het speelbord. Met vier spelers duurt het spel naar onze mening te lang, omdat je regelmatig lang op je beurt moet wachten door de vele combo’s die spelers kunnen maken. Recall vraagt wel wat inspanning. Je moet goed vooruit kunnen plannen en je aan een plan kunnen blijven houden. Hierbij speelt dan wel weer een kleine geluksfactor een rol. Recall is een titel die wij met veel plezier op tafel blijven leggen!